Brand

Niemand verwacht een brand in eigen huis.
Toch rukt de brandweer per jaar gemiddeld 8.000 keer uit voor een woningbrand. Daarbij komen er jaarlijks ongeveer 70 mensen om en worden er circa 800 slachtoffers met zeer ernstige brandwonden behandeld in ziekenhuizen.
Van alle woningbranden wordt 61% veroorzaakt door menselijk handelen. Daarvan wordt 15% veroorzaakt door niet goed werkende of kapotte apparatuur. Maar liefst 40% van de woningbranden ontstaat in de keuken bij het koken en frituren. Een brand ontstaat altijd plotseling. Weet u wat u dan moet doen? Weet u hoe u het snelst en veiligst uit uw huis kunt vluchten? Het beste is om nu samen met uw gezinsleden een vluchtplan samen te stellen. Heeft u hierover vragen, dan kunt u ook contact opnemen met de brandweer in uw gemeente.

Wat te doen in geval van brand
Blijf kalm.
Waarschuw de overige bewoners.
Vlucht volgens uw eigen vluchtplan.
Houd deuren en ramen gesloten en sluit deuren achter u.
Blijf dicht bij de grond in geval van rook.
Gebruik nooit de lift.
Bel na ontsnapping direct 1-1-2.
Probeer vast te stellen in welk stadium de brand verkeert.
Kunt u zelf de brand blussen? Doe het dan, maar neem geen enkel risico. De veiligheid van u en uw huisgenoten staat voorop.
Geef de brandweer informatie en de voordeursleutel.

Koolmonoxide (CO) en ventilatie
In de winter houden we het liefst alles dicht om het binnen zo warm mogelijk te krijgen. Dat betekent dat er in het huis weinig of geen ventilatie meer mogelijk is. Gemiddeld 130 mensen gaan per jaar voor behandeling van koolmonoxidevergiftiging naar de Spoedeisende Hulp. Jaarlijks sterven gemiddeld negen mensen aan deze vergiftiging. Slachtoffers vallen als er een onvolledige verbranding plaatsvindt van bijvoorbeeld aardgas, hout of kolen. Er ontstaat dan koolmonoxide (CO), een zeer giftig gas dat 250 maal sneller in het bloed wordt opgenomen dan zuurstof. Dit gas is niet te ruiken of te proeven. Voor u het weet, bent u bewusteloos. Symptomen zijn: misselijkheid, vermoeidheid, hoofdpijn en een verhoogde hartslag.

Badgeiser
Een badgeiser brandt goed als de zuurstoftoevoer voldoende is. Anders is de kans groot dat koolmonoxide wordt gevormd.
Hoe kunt u zien dat de geiser niet goed brandt?
Als de vlam van de geiser oranje is, brandt de geiser niet goed. De vlam van een goed afgesteld gastoestel is blauw.
Laat uw (bad)geiser jaarlijks controleren door een erkend installateur. U kunt bij uw energiebedrijf tegen vergoeding een veiligheidsonderzoek laten uitvoeren. Het afvoerkanaal moet schoon en in orde zijn. Zorg ervoor dat de afvoer van de geiser op het gasafvoerkanaal is aangesloten en niet op het ventilatiekanaal. Er moet voldoende luchttoevoer zijn. Tegenwoordig zijn er ook zogenoemde gesloten geisers op de markt. Deze apparaten zorgen zelf voor een onafhankelijke voldoende zuurstof, zodat er nooit koolmonoxide vrij kan komen.

Schoorsteen
Vervuiling van de schoorsteen door vogelnesten, specie, stenen of slechte kwaliteit van het kanaal kan een verstopping geven. De verbrandingsgassen stromen dan rechtstreeks uw kamer in. Regelmatig uw schoorsteen laten vegen, is geen overbodige luxe. Het kan uw leven schelen.

Algemene tips
Voor de centrale verwarmingsketel in uw huis of een gaskachel in uw huiskamer geldt hetzelfde als voor een (bad)geiser.
Sluit nooit aanvoerbuizen van het centrale afzuigsysteem van uw huis af.
Sluit in nieuwbouwhuizen nooit luchtaanvoer- en luchtafvoerbuizen af. Ook niet bij een zeer koude winter.
Stop bij oude huizen nooit kieren en gaten dicht met kranten, lappen, kit of tochtstrips. Er is dan geen natuurlijke ventilatie mogelijk. Bij diverse doe-het-zelfzaken zijn koolmonoxidemelders te krijgen. Bij een hoog percentage koolmonoxide laat de melder een luid alarmsignaal horen.

Rookmelders
Jaarlijks vallen er tientallen slachtoffers bij een brand in huis. Een klein vonkje van een kaars of een vergeten sigaret kan in enkele minuten al uitgroeien tot een flinke brand. In veel gevallen wordt de brand te laat ontdekt. De meeste slachtoffers vallen door het inademen van rook, waardoor ze snel bewusteloos raken. Rook bevat namelijk veel giftige stoffen. Het inademen ervan kan dodelijk zijn of leiden tot ernstige schade aan de luchtwegen. Tijdig een brand ontdekken is niet zo moeilijk. Een rookmelder helpt u daarbij. Schaf zo’n rookmelder aan! Waarschijnlijk redt u daarmee uw leven en dat van uw familieleden.

Wat is een rookmelder?
Een rookmelder is een apparaat dat een geluidssignaal laat horen zodra het rook ontdekt. Het apparaat reageert op rook en daarmee indirect op de aanwezigheid van brand. Hierdoor bent u in staat om in een vroeg stadium de brand te blussen of de andere bewoners te waarschuwen en samen met hen het huis te ontvluchten. Meerdere rookmelders in huis vergroten de kans dat u op tijd de brand ontdekt!

Welke typen melders zijn er?
Er zijn twee soorten rookmelders op de markt:
de ionisatierookmelder. Deze is goedkoper dan de optische rookmelder, maar bevat een radioactieve bron.
optische rookmelder. Deze signaleert brand in woningen vaak iets eerder dan de ionisatierookmelders.
Beide zijn voor woningen goed bruikbaar. Houdt u er rekening mee dat per 31 december 2005 de verkoop van ionisatierookmelders aan huishoudens verboden wordt. Wij adviseren u nu reeds te kiezen voor de optische melder. Zowel de ionisatierookmelder als optische rookmelder zijn te koop in een uitvoering met batterij of met lichtnetaansluiting. De batterij gaat ongeveer een jaar mee. Als de batterij bijna leeg is, hoort u minimaal dertig dagen een piepsignaal dat u hierop wijst.

Hoeveel en waar?
Het is belangrijk dat de rookmelder al in een vroeg stadium de rook signaleert.
De rookmelder moet niet te ver van de brand verwijderd zijn.
De melder moet overal in huis te horen zijn.
Soms is één rookmelder niet genoeg. Dit hangt onder meer af van de grootte en indeling van uw huis.
De meest geschikte plaats is in de gang of ruimte tussen keuken en woonkamer.
Bij woningen met meerdere bouwlagen is het verstandig op iedere verdieping een melder te plaatsen. Bij voorkeur bovenaan de trap tegen het plafond op de slaapverdieping.
Voor een maximale beveiliging kunt u in iedere ruimte waar u regelmatig verblijft een melder plaatsen.
Verbind de rookmelders zoveel mogelijk met elkaar. Zodra één melder wordt geactiveerd, gaan de andere melders ook af.
Plaats de rookmelder altijd aan het plafond en meer dan 50 cm van de zijmuur en hoeken van een vertrek.
Bij iedere rookmelder is een uitgebreide gebruiksaanwijzing ingesloten. Daarin staan tips over de beste plaats voor de rookmelder. Ook vindt u daarin alles over onderhoud en garantie. Als u twijfelt, neem dan contact op met de brandweer in uw gemeente.

Waar niet?
Plaats een rookmelder nooit in de keuken of de badkamer. Dat geeft vaak vals alarm door stoom, vocht en dergelijke.
Plaats een melder niet boven de verwarming of in de nabijheid van luchtventilatie. Door de luchtstromingen kunnen rookdeeltjes de rookmelder niet bereiken. Een garage is ook geen goede plaats voor een melder. Uitlaatgassen kunnen vals alarm veroorzaken.

Testen van de melder
Iedere melder heeft een testknop. Zodra de knop wordt ingedrukt gaat het alarm af. Zo test u of de melder goed werkt. Gebruik geen kaarsen of brandend papier hiervoor. Deze kunnen schade aan het apparaat veroorzaken. Sommige melders kunnen ook van grote afstand met een zaklamp worden getest. Dit is handig als de rookmelder hoog is geplaatst. Wij adviseren u maandelijks de melder te testen.

Hoe te handelen als het alarm afgaat?
Het alarm gaat altijd onverwachts af. Het is verstandig u er zo goed mogelijk op voor te bereiden.
Wat kunt u doen als het alarm afgaat?
Breng eerst uw medebewoners naar een plaats van waaruit vluchten mogelijk is.
Evacueer snel iedereen volgens een van tevoren uitgedachte vluchtroute (meer informatie hierover vindt u bij ‘vluchtplan in huis’).
Ga dan op onderzoek uit.
Sluit de deur van de ruimte waar de brand woedt.
Open geen gesloten deuren die warm aanvoelen.
Vermijd inademen van rook; houd een doek voor mond en neus.
Houd ramen en deuren zoveel mogelijk gesloten en sluit ze achter u.
Bel de brandweer (1-1-2) vanuit een veilige situatie (mobiele telefoon, buren, telefooncel).